Niet bij integriteit alleen

Ethiek in de vastgoedsector. Tegenwoordig worden we bijna iedere dag in de media geconfronteerd met het gebrek aan integriteit van de vastgoedsector. Gevalletje zelfverrijking hier, gevalletje fraude daar. De kritiek op de sector is niet mals. Maar ook de sector zelf is kritisch, zoals bleek uit het onderzoek van Tom Berkhout en Ronald Jeurissen van de Nyenrode Business Universiteit dat werd uitgevoerd onder meer dan 500 vastgoedprofessionals. Men heeft twijfels – zo blijkt uit het onderzoek – over de integriteit van mensen die heel succesvol zijn in de sector. Bedrijven en de brancheorganisaties moeten niet alleen branche- en beroepscodes opstellen, is de conclusie van Berkhout en Jeurissen, maar ook moeten zij hun mensen grondig opleiden, (dilemma)trainingen laten volgen en zelf het gewenste voorbeeld geven en erop toezien dat de medewerkers zich daaraan conformeren.
Met eenzelfde aanbeveling komt Alex Straathof van het adviesbureau Bouwen aan Integriteit. Transparantie is volgens Straathof belangrijk, maar ‘eerlijk’ is belangrijker en moeilijker. ‘Want wat is eerlijk.’ Dat ligt genuanceerder volgens Straathof. ‘Er zijn wat dat betreft geen snelle waarheden.’ Uiteindelijk gaat het om vertrouwen over en weer en dat vertrouwen betaalt zich uit zo blijkt uit Amerikaans onderzoek. Straathof: ‘Er blijkt een directe relatie te bestaan tussen winst aan vertrouwen en het economisch rendement.’
Toch lijkt alles in Nederland eerst te moeten worden vastgelegd in regeltjes. Zo ontwikkelde NEPROM een algemene gedragscode voor ontwikkelaars en namen de ontwikkelaars ING Real Estate, AM en Bouwfonds Ontwikkeling het initiatief tot de publicatie van de Handvatten voor maatschappelijk verantwoord partnerschap bij integrale gebiedsontwikkeling. Vorig jaar ontstond het idee om de Handvatten om te vormen tot een tweezijdige overeenkomst tussen overheden en marktpartijen. Zover is het nog niet, maar we hopen hierover binnenkort positief te kunnen berichten.
Maar ethiek houdt meer in dan integriteit alleen. Jos Smeets (TU/E) stelde in een column voor Service dat er nog andere belangrijke ethische thema’s zijn, zoals duurzaamheid, ruimtelijke uitsluiting en transparantie. Transparantie in die zin dat de gebruiker en eigenaar ook inzicht hebben in alle relevante kwaliteitsaspecten van een object. In zijn artikel Inclusief vastgoed gaat Smeets in op het complexe fenomeen van de ruimtelijke of sociale uitsluiting. Inclusief vastgoed impliceert niet alleen een betere bereikbaarheid en toegankelijkheid van vastgoed, maar ook sociale participatie en een besef van de rechten en plichten die bewoning met zich meebrengen. Dat mensen erbij mogen, kunnen en willen horen, ook dat heeft te maken met ethiek.

Arie van der Ent
arietext@mac.com

Bron: Real Estate Magazine, editie 64 - Juni 2009